Kültür ve Turizm Bakanlığı, yayıncılık alanında köklü bir dönüşüme imza attı. Yeni Yayın Yönetmeliği, Resmi Gazete’de yayımlanarak hemen yürürlüğe girdi. Bu düzenlemeyle birlikte Bakanlığın basılı ve elektronik tüm yayınlarına ilişkin esaslar yeniden tanımlanırken, yayın projelerinin değerlendirilmesi için yeni kurullar oluşturuldu. Peki bu yeni yönetmelik, yayın dünyasında neleri değiştirecek?
Yeni Değerlendirme Kurulları ve Uzman Katılımı
Yönetmelik kapsamında, Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü ile Alevi-Bektaşi Kültür ve Cemevi Başkanlığı bünyesinde “Yayın Projeleri Değerlendirme Kurulları” kurulacak. Bu kurullar, Bakanlık dışından uzmanların da katılımına açık olacak. Görevleri arasında, yayımlanması talep edilen eserleri inceleyerek uygunluk kararı vermek yer alıyor. Ayrıca, milli kültürün korunması, geliştirilmesi ve gelecek nesillere aktarılması amacıyla yayın politikalarının oluşturulmasına katkı sağlayacaklar. Bakanlık adına hazırlanacak yayın projeleri de bu kurullar tarafından değerlendirilecek.
Eserlerde Aranan Temel Kriterler
Yeni düzenlemeyle, eserlerin yayımlanabilmesi için belirli kriterleri karşılaması zorunlu hale getirildi. Bunlar arasında Anayasa’ya uygunluk, milli birlik ve beraberliği zedelememe, Atatürk ilke ve inkılaplarına aykırı olmama, bilimsel yöntemlere uygun hazırlanma ve toplumsal yarar taşıma gibi unsurlar bulunuyor. Bu kriterler, yayın sürecinin her aşamasında dikkate alınacak.
Yayımlanması uygun bulunan eser sahipleri, yayın haklarını Bakanlığa devrettiklerine dair temlikname vermek zorunda kalacak.
Bakanlığa Geniş Yetkiler ve Yeniden Basım Şartı
Yönetmelik, Bakanlığa eserler üzerinde redaksiyon, tashih ve tasarım değişiklikleri yapma yetkisi tanıyor. Ayrıca, Bakanlığın ihtiyaç duyduğu eserler ısmarlama yöntemiyle hazırlatılabilecek. Daha önce yayımlanan eserlerin yeniden basımı ise mevcut baskının yüzde 90’ının tükenmiş olması şartına bağlandı. Bu düzenleme, kaynakların daha verimli kullanılmasını hedefliyor.
Eski Yönetmelik Tarihe Karıştı
Yeni yönetmelikle birlikte 2007 tarihli Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayın Yönetmeliği yürürlükten kaldırıldı. Bu değişiklik, Bakanlığın yayın süreçlerinde dijitalleşme ve güncel ihtiyaçlara uyum sağlama çabasının bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Uzmanlar, yeni düzenlemenin yayın kalitesini artırması ve kamu kaynaklarının daha etkin kullanılmasını sağlaması bekleniyor. Ancak, özellikle temlikname zorunluluğu ve Bakanlığın eserler üzerinde değişiklik yapma yetkisi, bazı çevrelerde ifade özgürlüğü endişelerini de beraberinde getiriyor. Önümüzdeki dönemde, yönetmeliğin uygulamadaki yansımaları merakla takip edilecek.
Kaynak: PİHA