İzmir’de Geri Dönüşümde Rekor: Aylık Kapasite 550 Tona, Proje 28 Mahalleye Ulaştı

İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin Mart 2025’te başlattığı ‘Dönüşüme Evde Başla’ projesi, kısa sürede büyük bir başarıya imza attı. Proje kapsamında bugüne kadar 2 bin 800 ton ambalaj atığı toplanarak geri dönüşüme kazandırılırken, tesisin aylık işleme kapasitesi yüzde 40 artarak 550 tona yükseldi. Bu hamle, İzmir’i sürdürülebilir atık yönetiminde Türkiye’ye örnek bir konuma taşıyor.

Kapıdan Kapıya Toplama Modeliyle Büyüyen Başarı

Avrupa’da yaygın olarak kullanılan kapıdan kapıya atık toplama sistemi, İzmir’de ilk etapta 6 ilçede uygulamaya konuldu. Bugün itibarıyla proje 8 ilçe ve 28 mahallede aktif olarak sürdürülüyor. Toplanan atıkların yüzde 35’i plastik, yüzde 30’u cam, yüzde 25’i kağıt-karton ve yüzde 9’u metal olarak ayrıştırıldı. Projenin en dikkat çekici yanlarından biri ise reddedilen atık oranının sadece yüzde 0,95 olması. Bu, vatandaşların atıkları doğru şekilde ayırdığını gösteriyor.

Proje, Karabağlar, Bayraklı, Konak, Menderes, Bornova, Narlıdere, Buca ve Karşıyaka’da yürütülüyor. Hedef, Bornova ve Bayraklı başta olmak üzere Karşıyaka, Narlıdere, Gaziemir, Balçova ve Güzelbahçe’nin tamamını kapsayacak şekilde genişlemek. Artan kapasite ihtiyacını karşılamak için Menemen Seyrek’te ikinci bir tesis kurulması planlanıyor.

Farkındalık ve Kapasite Artışı

İzdoğa AŞ Genel Müdür Yardımcısı İlkay Kalafat, projenin hem kapasiteyi hem de toplumsal bilinci artırdığını vurguladı. Kalafat, “Nisan 2024’ten önce aylık 400 ton atık işlerken, şimdi 550 tona ulaştık. Başkanımız Dr. Cemil Tugay’ın öncülüğünde Avrupa modellerini inceledik ve Mart 2025’te projeyi hayata geçirdik. Artık atıkları kaynağında topluyoruz” dedi. Ayrıca, İzmirlilerin geri dönüşüm konusunda daha bilinçli hale geldiğini belirten Kalafat, tüketim alışkanlıklarında olumlu bir değişim yaşandığını ifade etti.

Kalafat, toplama ve ayrıştırma kapasitesinin yüzde 30-40 arttığını ve metropol genelinde yaklaşık 500 bin vatandaşa hizmet verdiklerini söyledi. Projenin tüm İzmir’e yayılması ve Türkiye’ye örnek olması hedefleniyor.

Teknoloji Destekli Atık Yönetimi

Proje kapsamında, toplanan atık poşetlerine QR kod yerleştiriliyor. İzmir İnovasyon ve Teknoloji AŞ tarafından geliştirilen mobil uygulama sayesinde hanelerin bilgileri kayıt altına alınıyor ve atık poşetleriyle eşleştiriliyor. Vatandaşlar, uygulama üzerinden talep, öneri ve şikâyetlerini iletebiliyor. Bu sistem, aksaklıklara hızlı çözüm üretilmesini sağlıyor. Ayrıca, Kısıkköy Ege Sanayi ve Ticaret İhracat Merkezi (ESTİM) bölgesinde de sanayi atıkları toplanarak geri dönüşüme kazandırılıyor.

İzmir’in bu girişimi, sıfır atık hedefleri doğrultusunda önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Önümüzdeki dönemde projenin daha da yaygınlaşması ve ikinci tesisin devreye girmesiyle kapasitenin artırılması bekleniyor.

Kaynak: PİHA