Kurban Bayramı’na sayılı günler kala, Ege Deri ve Deri Mamulleri İhracatçıları Birliği (EDMİB) Başkanı Halil Gündoğdu, kurbanlık hayvan derilerinin ekonomiye kazandırılması için acil önlem çağrısında bulundu. Her yıl yanlış kesim ve muhafaza yöntemleri nedeniyle yüz binlerce derinin heba olduğunu belirten Gündoğdu, bu kaybın sektör ve ülke ekonomisi için büyük bir fırsat maliyeti oluşturduğuna dikkat çekti.
Yanlış yöntemler milyarlık kayba yol açıyor
Ege İhracatçı Birlikleri’nde düzenlenen basın toplantısında konuşan Gündoğdu, son yıllarda Kurban Bayramı süresince yaklaşık 500 bin büyükbaş hayvan derisinin heba olduğunu açıkladı. Bu derilerin doğru şekilde değerlendirilmesi halinde 10 milyon çift ayakkabı ve 3 milyon kadın çantası üretilebileceğini vurgulayan Gündoğdu, ayrıca jelatin ve kolajen sanayisinde de ciddi hammadde kaybı yaşandığını ifade etti. “Deri sektörü için hayvan kesimi yapılmıyor; gıda amacıyla tüketilen hayvanların yan ürünleri sürdürülebilir bir anlayışla ekonomiye kazandırılıyor. Bu yönüyle sektörümüz güçlü bir döngüsel ekonomi örneği oluşturuyor” dedi.
Alınması gereken önlemler sıralandı
Gündoğdu, kurban derilerinin korunması için yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşlarının harekete geçirilmesi gerektiğini belirtti. Koyun başına 2 kilogram, büyükbaş hayvan başına 6 kilogram kaba tuzun satıcılar tarafından alıcılara verilmesinin zorunlu hale getirilmesi çağrısında bulundu. Ayrıca kasaplara yönelik bilgilendirme notları hazırlanması ve deri yüzüm teknikleri, bağırsak temizliği, tuzlama ile muhafaza koşulları konusunda standart uygulamaların yaygınlaştırılması gerektiğini söyledi. “Bu hususlara dikkat edildiği takdirde kurban derileri ekonomiye kazandırılır” diye ekledi.
EDMİB’den yeni ihracat hamleleri
2026-30 dönemi için kapsamlı bir yol haritası oluşturduklarını açıklayan Gündoğdu, fuar ve ticaret heyeti organizasyonlarına ağırlık vereceklerini duyurdu. Expo Riva Schuh & Garda Bags Fuarı’na 13-16 Haziran 2026 tarihlerinde 35 firmayla katılacaklarını belirten Gündoğdu, Yunanistan Atina Sektörel Ticaret Heyeti’nin ikincisini 21-24 Eylül 2026’da düzenleyeceklerini ifade etti. 2025’teki ilk Atina heyetine 17 firmanın katıldığını hatırlatan Gündoğdu, 2026’da Kanada/Montreal ve ABD/New York heyetlerinin de planlandığını söyledi. Ayrıca MIPEL Saraciye Fuarı‘na 2027 Şubat’ta üçüncü kez milli katılım yapılacağını ve Ocak 2027’de İzmir’de Leather & More Deri Konfeksiyon Fuarı düzenleneceğini açıkladı.
İhracat tabana yayılmalı
Bölgeden yapılan deri ve deri mamulleri ihracatının yüzde 65’inin sadece 31 firma tarafından gerçekleştirildiğine dikkat çeken Gündoğdu, sürdürülebilir büyüme için ihracatın daha geniş bir tabana yayılması gerektiğini vurguladı. Bu kapsamda saha çalışmaları başlattıklarını belirten Gündoğdu, ilk etapta deri ve kürk konfeksiyon firmalarının ziyaret edildiğini, önümüzdeki süreçte tüm alt sektörlerde ve EDMİB’in faaliyet gösterdiği şehirlerde düzenli istişare toplantıları yapılacağını kaydetti.
Deri OSB sürdürülebilirlik sağlayacak
İzmir’de kurulması planlanan Deri ve Deri Mamulleri Organize Sanayi Bölgesi‘nin stratejik bir vizyon projesi olduğunu ifade eden Gündoğdu, projenin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı hedefleriyle uyumlu ilerlediğini söyledi. Modern OSB’nin istihdamı artıracağını, nitelikli ara eleman sürekliliğini sağlayacağını ve sürdürülebilirlik altyapısını güçlendireceğini belirten Gündoğdu, projenin İzmir’in çevreci üretim imajına katkı sunacağını dile getirdi.
Finansman ve döviz desteği talebi
Deri ve deri mamulleri sektörünün yüksek katma değer üreten stratejik sektörlerden biri olduğuna işaret eden Gündoğdu, özellikle deri ve kürk konfeksiyonda birim ihracat değerinin Türkiye ortalamasının yaklaşık 130 katına ulaştığını ifade etti. Yüksek kaliteli girdi ihtiyacı, uzun üretim süreçleri ve küresel moda trendlerine hızlı uyum zorunluluğunun işletme sermayesi ihtiyacını artırdığını belirten Gündoğdu, finansman kanallarının açık tutulmasının hayati önemde olduğunu söyledi. Merkez Bankası döviz dönüşüm desteği prim oranının yüzde 10’a yükseltilmesi ve uygulamanın süresinin yıllık olarak uzatılması gerektiğini ekledi.
Türkiye yeniden en güçlü alternatif
EDMİB Başkan Yardımcısı Erhan Onay, 2026 itibariyle Körfez bölgesi merkezli tedarik zincirindeki kırılmalar ve artan küresel lojistik maliyetler nedeniyle Türkiye’nin coğrafi yakınlığı ve esnek üretim modeli sayesinde dünya devleri için yeniden en güçlü alternatif haline geldiğini belirtti. Bu potansiyelin ihracat rekoruna dönüşmesi için ayakkabı yan sanayisindeki yapısal maliyet kemerlerinin gevşetilmesi gerektiğini vurgulayan Onay, taban, ökçe, toka ve özel kimyasallar gibi temel yan sanayi bileşenlerindeki ek korumacı vergiler ve katı gümrük barajlarının nihai ürün rekabetçiliğini olumsuz etkilediğini söyledi.
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı