TSK Personel Sisteminde Köklü Reform: Uzman Erbaşlara Sicil ve Kamuda İstihdam Hakkı
Türk Silahlı Kuvvetleri’nde (TSK) personel yönetimini kökten değiştiren yeni bir yasa, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yürürlüğe girdi. ‘Uzman Erbaş Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’, subaylardan uzman erbaşlara kadar geniş bir yelpazede düzenlemeler getiriyor. En dikkat çekici değişiklikler arasında, uzman erbaşlar için ilk kez oluşturulan ayrıntılı sicil sistemi ve sözleşmeli erbaş/erlere kamu kurumlarında yüzde 10 kontenjan ayrılması yer alıyor.
Subaylar İçin Yeni Kısıtlamalar ve Askeri Mahal Düzenlemesi
Yeni yasayla birlikte, Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı adına tıp ve diş hekimliği eğitimi alan subaylar için önemli bir kısıtlama getirildi. Bu subaylar, yükümlülüklerini tamamlamadan görevden ayrılmaları halinde belirli bir süre hekimlik ve diş hekimliği yapamayacak. Ayrıca, orduevleri, askeri gazinolar, vardiya yatakhaneleri, gazi uyum evleri ve eğitim merkezleri askeri mahal statüsüne alındı. Bunun yanı sıra, askerlik hizmeti dışında herhangi bir nedenle TSK’dan ayrılan subayların, kanunda belirtilen istisnalar dışında yeniden muvazzaf olarak göreve alınamayacağı hükme bağlandı.
Uzman Erbaşlara İlk Kez Sicil Sistemi Getirildi
Yasanın en önemli yeniliklerinden biri, uzman erbaşlar için detaylı bir sicil sistemi oluşturulması oldu. Sicil dönemi her yıl 2 Mayıs ile 2 Mayıs arasında uygulanacak ve notlar 100 tam puan üzerinden değerlendirilecek. Olumlu sicil için en az yüzde 60 başarı şartı aranırken, uzman erbaşların astsubaylığa geçişinde sicil not ortalamasının yüzde 90 ve üzeri olması gerekecek. Astsubaylığa geçişin usul ve esasları ise yönetmelikle belirlenecek.
Sözleşmeli Erbaş ve Erler İçin Kamuda İstihdam Fırsatı
Kanun, en az 7 yıl görev yaptıktan sonra sözleşmesi sona eren sözleşmeli erbaş ve erlere kamu kurumlarında yeni iş imkanı sağlıyor. Buna göre, infaz ve koruma memuru, çarşı ve mahalle bekçisi, orman muhafaza memuru, koruma ve güvenlik görevlisi, zabıta memuru, itfaiye eri, şoför ve destek personeli kadrolarında yapılacak alımlarda, kamu kurumları toplam kontenjan ve atama izinlerinin yüzde 10’unu bu kapsamda ayırmak zorunda olacak. Bu düzenleme, askerlik sonrası sivil hayata geçişi kolaylaştırmayı hedefliyor.
Uzman Erbaşlığa Geçişte Yeni Sınav Sistemi
Sözleşmeli erbaş ve erlerin uzman erbaşlığa geçişinde fiziki yeterlilik testi, yazılı ve/veya mülakat sınavı zorunlu hale getirildi. Yazılı sınavda en az 50, fiziki yeterlilik testinde ortalama 60, mülakatta ise 70 puan alma zorunluluğu bulunacak. Başarı sıralamasında fiziki yeterlilik puanı, hizmet süresi, eğitim durumu ve ödül-ceza puanı gibi kriterler dikkate alınacak.
Ek Ders Ücretleri ve İdari Yargı Düzenlemeleri
Kanunla ayrıca, Milli Savunma Bakanlığı bünyesindeki eğitim kurumlarında görev yapan eğitmenlere ödenen ek ders ücretinin uygulama süresi 2029-2030 eğitim öğretim yılı sonuna kadar uzatıldı. İdari yargıda ise güvenlik soruşturması, arşiv araştırması ve terör bağlantısı gerekçesiyle kamu görevinden çıkarılan veya göreve alınmayan personele ilişkin davalarda göreve iade kararlarının, nihai mahkeme kararının kesinleşmesinden sonra uygulanması hükme bağlandı.
Kamulaştırma ve Döviz Hesaplarında Yeni Hükümler
Düzenleme kapsamında kamulaştırma işlemleri, savunma ve güvenlik amaçlı uluslararası hibeler ile Merkez Bankası’nda açılacak döviz hesaplarının yönetimine ilişkin yeni hükümler de yasaya eklendi. Bu maddeler, savunma sektörünün finansal ve hukuki altyapısını güçlendirmeyi amaçlıyor. Kanun, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilmesinin ardından yasalaştı ve yürürlüğe girdi.
Önümüzdeki dönemde, özellikle uzman erbaşların sicil sistemi ve sözleşmeli personelin kamuya yerleştirilmesi süreçlerinin nasıl işleyeceği merakla bekleniyor. Yönetmeliklerin yayımlanmasıyla birlikte uygulamanın detayları netleşecek.
Kaynak: PİHA