Xi Jinping’den Asya-Pasifik’te Ortak Kalkınma ve İş Birliği Çağrısı
Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, Shenzhen’de düzenlenen Asya-Pasifik Ekonomik İş Birliği (APEC) CEO Zirvesi 2026 açılış töreninde yaptığı konuşmada, Asya-Pasifik bölgesinde ortak kalkınma ve iş birliği çağrısında bulundu. Xi, bölgedeki körfez bölgelerinin artan önemine dikkat çekerek, Çin’in Körfez Bölgeleri Arasında Ekonomik İş Birliğine Yönelik Küresel Birlik kurulmasını desteklediğini açıkladı.
Büyük Körfez Bölgesi’nde İnovasyon Ekosistemi
Yeni kurulan bir yeşil teknoloji şirketinin kurucu ortağı Martin Chu, Guangdong-Hong Kong-Makao Büyük Körfez Bölgesi’nin sadece coğrafi bir küme değil, aynı zamanda entegre inovasyon ve endüstriyel ağ işlevi gördüğünü belirtti. Chu’nun ekibinin yaklaşık yarısı Shenzhen’de, diğer yarısı Hong Kong’da bulunuyor ve üretim Guangzhou’da gerçekleştiriliyor. Bu üç şehre yayılan ayak izi, bölgede şekillenen inovasyon ekosistemine örnek oluşturuyor.
Dünya Fikrî Mülkiyet Örgütü (WIPO) 2026 sıralamalarına göre, Shenzhen-Hong Kong-Guangzhou kümesi dünyanın en iyi inovasyon kümeleri arasındaki birincilik sırasını üst üste ikinci yıl korudu. WIPO sıralamasına giren dünyanın en iyi yedi inovasyon kümesinin tamamı, Doğu Asya’dan ABD’ye uzanan APEC ekonomileri içinde yer aldı.
Asya-Pasifik’in Küresel Ekonomideki Yeri
On yıllardır artan ticaret, yatırım ve sınır ötesi bağlantısallıkla Asya-Pasifik bölgesi, küresel büyümenin önemli motorlarından biri haline geldi. APEC üyesi 21 ekonomi, dünya nüfusunun yaklaşık %40’ını barındırıyor; uluslararası ticarette yaklaşık %50 ve küresel GSYİH’de %60’ın üzerinde pay sahibi.
Uluslararası Para Fonu (IMF), geçen ay yayımladığı bölgesel ekonomik görünüm raporunda Asya-Pasifik ekonomisini şekillendiren üç güç belirledi: Orta Doğu’daki çatışmadan kaynaklanan enerji şoku, yapay zekâ güdümündeki teknoloji atılımı ve ticaret politikası şoklarının ardından ticaret alanında devam eden yeniden yapılanma.
Xi, konuşmasında “Dünyada neler oluyor? Asya-Pasifik bölgesinde neler yapmalıyız? Kapıları açmalı mı yoksa kapatmalı mıyız, birlikte mi çalışmalıyız yoksa birbirimize karşı mı çalışmalıyız, değişime ayak mı uydurmalıyız yoksa eski yöntemlere bağlı mı kalmalıyız?” sorularını yönelterek bunları “yanıt vermek zorunda olduğumuz, zamanımızın çetin soruları” olarak nitelendirdi.
İş Birliği ve Açık Pazar Vurgusu
Xi, barış ve istikrarı korumak, dışa açılma ve iş birliği köprüleri inşa etmek, inovasyonu desteklemek ve kazan-kazan sonuçları üretmek için ortak çalışma çağrısı yaptı. APEC’in inovasyon liderliğine dikkat çekerek bilim, teknoloji ve inovasyon ortaklıklarının artırılmasını, dijital ekonomi ve yapay zekâ iş birliklerinin derinleştirilmesini ve yeşil düşük karbonlu ekonomiye geçişin teşvik edilmesini istedi. “Bu sayede inovasyondan kazandığımız güçleri büyüme getiren unsurlara dönüştürebilir ve Asya-Pasifik bölgesinde ekonomik büyüme için güçlü ivme sağlayabiliriz.” dedi.
Shenzhen’deki APEC toplantıları, Çin Uluslararası İthalat Fuarı’nın (CIIE) dokuzuncusunun sona ermesinden kısa süre sonra gerçekleşti. Fuar kapsamında bir yıllık süre için imzalanan anlaşmalar 85,45 milyar dolara ulaşarak rekor kırdı ve önceki fuara göre %2,3 arttı. Xi, CIIE’yi Çin’in açık pazarının somut bir örneği olarak gösterdi ve “Yeni enerji kullanan araçlardan akıllı evlere, gümüş ekonomisinden buz ve kar turizmine varana kadar her yeni büyüme alanı dünyanın her köşesindeki işletmeler için yeni fırsatlar yaratıyor.” ifadelerini kullandı.
2026 APEC “Çin Yılı”, Çin’in 15. Beş Yıllık Planı’nın (2026-2030) başlangıcı ve Çin’in DTÖ’ye kabulünün 25. yıl dönümüne denk geliyor. Yılın ilk üç çeyreğinde Çin’in GSYİH’si önceki yıla göre %4,6 büyürken diğer APEC ekonomileriyle ticaret hacmi %23,9 artışla 24,07 trilyon yuana (3,6 trilyon dolar) yükseldi. Xi, Çin’in DTÖ yükümlülüklerini tamamen yerine getirdiğini, tek taraflılık ve korumacılığa karşı çıktığını ve çok taraflı ticaret sistemini savunduğunu belirterek “Çin, uluslararası konjonktür nasıl değişirse değişsin diğer tüm ülkelerle kazan-kazan temelli iş birlikleri kurma arayışından taviz vermeyecektir.” dedi.
Kaynak: PİHA