Türkiye’de sinema ve sahne sanatları sektörü, 2025 yılı itibarıyla önemli değişimler yaşadı. Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı Sinema Genel Müdürlüğü tarafından derlenen istatistikler, sinema salonu sayısının 2 bin 161‘e ulaştığını, ancak seyirci sayısında bir önceki yıla göre %15 oranında bir düşüş yaşandığını ortaya koydu. Toplam seyirci sayısı 27 milyon 657 bin 591 kişi olarak kaydedilirken, bu rakam sektördeki daralmaya işaret ediyor.
Sinema Salonları ve Film Gösterimleri
2025 yılı boyunca sinema salonlarında toplam 771 film gösterildi. Bunlardan 417‘si ilk kez izleyiciyle buluşurken, bu filmlerin 159‘u yerli yapım, 258‘i ise yabancı yapım olarak sınıflandırıldı. Sinema salonlarındaki toplam koltuk sayısı ise 253 bin 364 olarak belirlendi. Bu veriler, salon sayısındaki artışa rağmen seyirci ilgisinin azaldığını gösteriyor.
Yerli filmlerin seyirci sayısı bir önceki yıla kıyasla %18,3 azalarak 15 milyon 96 bin 336 kişiye gerilerken, yabancı filmlerdeki düşüş %10,7 ile daha sınırlı kaldı ve seyirci sayısı 12 milyon 561 bin 255 oldu. Bu durum, yerli yapımların izleyici kaybının daha belirgin olduğunu ortaya koyuyor.
Tiyatro Salonları ve Seyirci Eğilimleri
2024/25 sezonunda tiyatro salonu sayısı 1.101‘e yükselirken, toplam koltuk kapasitesi 494 bin 184 oldu. Tiyatro seyirci sayısı ise bir önceki sezona göre %4,8 artışla 8 milyon 183 bin 257 kişiye ulaştı. Ancak bu artışın ardında farklı dinamikler yatıyor. Telif eserlerin seyirci sayısı %2,9 azalarak 5 milyon 723 bin 522‘ye düşerken, çeviri eserlerin izleyicisi %14 artarak 2 milyon 459 bin 735 oldu.
Devlet Tiyatroları, 2024/25 sezonunda 237 eser sahneledi. Bunlardan 99‘u telif, 138‘i çeviri eser olarak kayıtlara geçti. Devlet Tiyatroları’nın toplam gösteri sayısı 6 bin 667 olurken, seyirci sayısı 1 milyon 951 bin 41 kişi olarak gerçekleşti. Yetişkin eserleri 5 bin 55 kez sahnelenirken, çocuk eserleri 1.612 gösterimle izleyici karşısına çıktı.
Çocuk ve Yetişkin Tiyatrosunda Zıt Yönelimler
Tiyatro salonlarında çocuk eserlerine olan ilgi artarken yetişkin oyunlarında düşüş yaşandı. 2024/25 sezonunda çocuk eseri gösteri sayısı %5,5 artarak 13 bin 156‘ya yükseldi. Yetişkin eseri gösteri sayısı ise %5,7 azalarak 21 bin 619 oldu. İlginç bir şekilde, çocuk eserlerinin seyirci sayısı %5,3 artarken, yetişkin eserlerinin seyirci sayısı %0,1 gibi sembolik bir artış gösterdi. Bu veriler, ailelerin çocuk etkinliklerine daha fazla yöneldiğini düşündürüyor.
Opera, Bale ve Müzik Toplulukları
Opera ve bale alanında ise olumlu bir tablo var. Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü’ne bağlı salonlarda 2024/25 sezonunda seyirci sayısı %16,5 artarak 511 bin 376‘ya ulaştı. Gösteri sayısındaki artış ise %21,8 olarak kaydedildi. Buna karşılık, Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğü bünyesindeki 6 orkestra, 11 koro ve 11 toplulukta seyirci sayısı %11 azalarak 436 bin 227‘ye geriledi. Orkestra seyircisi %15,3, topluluk seyircisi %25,5 düşerken, koro seyircisi %27,6 artış gösterdi.
Tüm bu veriler, Türkiye’de kültür-sanat tüketim alışkanlıklarının değiştiğini ve farklı dallarda farklı eğilimlerin ortaya çıktığını gözler önüne seriyor. Sinema ve tiyatroda yaşanan düşüşlerin nedenleri arasında dijital platformların yaygınlaşması, bilet fiyatlarındaki artış ve izleyici tercihlerindeki dönüşüm gibi faktörler sayılabilir. Önümüzdeki dönemde sektörün bu veriler ışığında yeni stratejiler geliştirmesi bekleniyor.
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı