Kurban Bayramı, aile sofralarının kurulduğu, et tüketiminin zirve yaptığı bir dönem. Ancak kontrolsüz kırmızı et tüketimi, aşırı tuz, ağır yemekler ve hareketsizlik, özellikle kalp-damar hastaları için ciddi tehdit oluşturuyor. Memorial Bahçelievler Hastanesi Kardiyoloji Bölümü’nden Doç. Dr. Özge Özden Kayhan, bayramda kalp sağlığını korumak için hayati öneriler paylaştı. Hipertansiyon, diyabet, kolesterol yüksekliği, stent öyküsü, ritim bozukluğu veya kalp yetersizliği olan bireylerin bu uyarılara kulak vermesi hayati önem taşıyor.
Yeni Kesilen Et Neden Tehlikeli?
Halk arasında “eti dinlendirmek gerekir” sözü bilimsel bir gerçeğe dayanıyor. Kesim sonrası ette “rigor mortis” (ölüm sertliği) adı verilen doğal bir süreç gelişiyor. Bu süreçte kas hücrelerinde ATP azalıyor ve kas lifleri geçici olarak sertleşiyor. Yeni kesilmiş et hem daha sert oluyor hem de sindirimi zorlaşıyor. Mide hassasiyeti, reflü veya kalp hastalığı olanlarda ağır sindirim yükü; çarpıntı, tansiyon yükselmesi ve nefes darlığı gibi şikayetleri tetikleyebiliyor. Etin ideal olarak 12-24 saat dinlendirilmesi öneriliyor.
Fazla Kırmızı Et Damar Fonksiyonlarını Bozuyor
Kırmızı et kaliteli bir protein kaynağı olsa da aşırı tüketildiğinde yüksek doymuş yağ ve kolesterol içeriği nedeniyle damar sağlığını olumsuz etkiliyor. Özellikle yağlı etlerin yoğun tüketimi sonrası kandaki trigliserid seviyeleri hızla yükselebiliyor. Bilimsel çalışmalar, ağır yağlı öğünlerin damar iç yüzeyinde geçici fonksiyon bozukluğuna yol açtığını gösteriyor. Bu durum damarların gevşeme kapasitesini azaltarak kalp hastalarında risk oluşturuyor. Bu nedenle porsiyon kontrolü şart.
Tuz Tüketimi Nefes Darlığına Yol Açabilir
Bayram sofralarında kavurma, sucuk, işlenmiş etler ve tuzlu gıdalar sık tüketiliyor. Fazla tuz alımı vücutta sıvı tutulmasına ve tansiyonun yükselmesine neden oluyor. Özellikle kalp yetersizliği hastalarında nefes darlığı, bacaklarda şişlik ve tansiyon yükselmesi görülebiliyor. İleri yaş hastalarda ani tansiyon yükselmeleri inme riskini artırıyor. Yemeklere ilave tuz eklenmemesi ve işlenmiş et tüketiminin sınırlandırılması öneriliyor.
Kontrolsüz Pişirme Damar Sağlığını Tehdit Ediyor
Eti yüksek ateşte yakarak pişirmek, damar sağlığı açısından zararlı kimyasalların oluşmasına neden oluyor. Özellikle kömürleşmiş et tüketiminin uzun vadede damar sağlığı üzerinde olumsuz etkileri biliniyor. Etin kontrollü ateşte, yakmadan ve aşırı yağ kullanmadan pişirilmesi daha sağlıklı bir tercih oluşturuyor.
Şeker ve Tatlı Tüketimine Dikkat
Bayramda sadece et değil, şerbetli tatlı ve şeker tüketimi de ciddi şekilde artıyor. Ani şeker yükselmeleri, diyabet hastalarında damar yapısını olumsuz etkiliyor. Yüksek şeker tüketimi trigliserid seviyelerini artırarak kalp-damar hastalığı riskine katkıda bulunuyor. Tatlı tüketiminde porsiyon kontrolü sağlanmalı ve hafif alternatifler tercih edilmeli.
Hareketsizlik Kalp Sağlığını Tehdit Ediyor
Uzun süre oturmak, ağır yemekler ve azalan günlük hareket kalp sağlığını olumsuz etkiliyor. Yeterli su tüketimi, hafif yürüyüşler ve düzenli ilaç kullanımı ihmal edilmemeli. Göğüs ağrısı, nefes darlığı veya çarpıntı gibi belirtiler ortaya çıktığında vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalı. Bayram sofraları keyif versin, sağlığı zorlamasın.
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı