İzmir’in 2040 yılı ulaşım vizyonu, kapsamlı bir paydaş çalıştayı ile şekillenmeye başladı. İzmir Büyükşehir Belediyesi, İzmir Ulaşım Ana Planı 2040 (UPİ) kapsamında düzenlenen etkinlikte, kentteki ulaşımın geleceğini ortak akılla belirlemek için harekete geçti. Kasım ayında tamamlanması planlanan bu dev proje, İzmir’in ulaşım haritasını yeniden çizecek.
Çalıştayın katılımcıları ve hedefleri
Tarihi Havagazı Fabrikası’nda gerçekleştirilen çalıştaya, İzmir Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Dr. Zafer Levent Yıldır, Konak Belediye Başkanı Nilüfer Çınarlı Mutlu, Genel Sekreter Zeki Yıldırım, Genel Sekreter Yardımcısı Dr. Hakan Uzun, Başkan Danışmanı Prof. Dr. Yalçın Alver, akademisyenler, sivil toplum örgütleri, dernek ve oda temsilcileri, belediye bürokratları ve üniversite öğrencileri katıldı. Toplantıda, güvenli, sürdürülebilir ve çevreci bir ulaşım sistemi için yol haritası belirlenmeye çalışıldı.
Başkan Vekili Dr. Zafer Levent Yıldır, ulaşımın bir kent hakkı olduğunu vurgulayarak, “Hareketlilik artıyor ancak bu hareketlilik insan odaklı olmalı. Sürdürülebilirlik ve yeni kavramlar üzerine düşünmeliyiz, aksi halde bugün önemsemediğimiz sorunlar gelecekte büyüyerek karşımıza çıkabilir” dedi.
Planlama sürecinde çığır açan adım
Genel Sekreter Yardımcısı Dr. Hakan Uzun, İzmir’in ulaşım ana planı hazırlama konusunda köklü bir tecrübeye sahip olduğunu belirtti. Uzun, bu dönemin en büyük farkının, ulaşım ana planı ile kent bütünü nazım plan çalışmalarının paralel yürütülmesi olduğunu söyledi. “Bu sayede iki plan arasındaki uyum en üst düzeye çıkacak ve nadir örneklerden biri ortaya konacak” ifadelerini kullandı.
Başkan Danışmanı Prof. Dr. Yalçın Alver, çalışmaların Ağustos 2025’te başladığını ve yoğun veri toplama süreciyle hızla ilerlediğini aktardı. Nüfusu 4,5 milyonu aşan ve hareketlilik düzeyi Türkiye ortalamasının üzerinde olan İzmir için ulaşım planlamasının kritik olduğunu vurgulayan Alver, Başkan Dr. Cemil Tugay’ın bilim ve planlama temelli yaklaşımları öncelediğini belirtti. Alver, “On binlerce anket, trafik sayımı ve memnuniyet anketi yapıldı. 4-5 ay içinde sonuçları elde edeceğiz” dedi.
Saha araştırmalarından çarpıcı veriler
UPİ 2040 kapsamında Ekim 2025’te başlatılan hane halkı anketleri tamamlandı. 20 bin 332 hane ve bin 176 öğrenci yurdunda toplam 68 bin 838 kişiyle yüz yüze görüşme yapıldı. Kent genelinde 693 mahallede yürütülen çalışmalar sonucunda, kişi başı günlük hareketlilik oranının 1,51’den 1,77’ye yükseldiği tespit edildi. Elde edilen veriler, her gün yaklaşık 1,8 milyon kişinin toplu taşıma kullandığını ortaya koydu. Günlük seyahatlerin yüzde 35’i raylı sistemlerle gerçekleştirilirken, raylı sistem kullanımının yüzde 47’sini metro oluşturdu.
Planın tamamlanma takvimi ve sonraki adımlar
Çalışmanın bundan sonraki aşamasında, elde edilen veriler doğrultusunda İzmir’in ulaşım geleceğine yönelik senaryolar ve yatırım kararları belirlenecek. İzmir Ulaşım Ana Planı’nın kasım ayında tamamlanarak Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın onayına sunulması hedefleniyor. Ayrıca, önceki yıllarda hazırlanan planlar ve İzmir Sürdürülebilir Kentsel Hareketlilik Planı (SUMP İzmir) da değerlendirilecek.
Proje Müdürü Melike Sarım Boynuyoğun, “Tüm ulaşım unsurlarını kapsayan bir plan oluşturmayı hedefliyoruz” derken, Proje İletişim Uzmanı Murat Çağatay çalıştay metodolojisi hakkında bilgi verdi. Bu kapsamlı çalışma, İzmir’in 2040 yılına kadar ulaşım altyapısını ve hareketlilik talebini şekillendirecek önemli bir referans kaynağı olacak.
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı