Türkiye’de basın sektörü, 2025 yılına ilişkin çarpıcı verilerle karşı karşıya. Basın İlan Kurumu tarafından derlenen istatistiklere göre, resmi ilan yayımlayan gazetelerin sayısı bir önceki yıla kıyasla %12,5 oranında azalarak 753’ten 659’a düştü. Bu düşüş, sektördeki daralmanın somut bir göstergesi olarak öne çıkıyor.
Gazete ve İnternet Haber Sitelerindeki Sayısal Değişim
Resmi ilan yayımlayan gazetelerin büyük çoğunluğunu %95,9 ile yerel yayınlar oluştururken, ulusal gazetelerin payı %3,3, bölgesel gazetelerin payı ise %0,8 olarak kaydedildi. Bu gazetelerin yıllık toplam tirajı ise %15,1 azalarak 392 milyon 797 bin 801 adet oldu. Tirajın %81,9‘u ulusal gazetelerden gelirken, yerel gazeteler %17,7, bölgesel gazeteler ise %0,4 pay aldı. Öte yandan, resmi ilan yayımlayan internet haber sitelerinin sayısı %2,3 artarak 357’ye yükseldi. Bu siteler toplamda 8 milyar 840 milyon 299 bin 804 tekil ziyaretçi ve 45 milyar 314 milyon 725 bin 824 sayfa görüntülemesi elde etti. Ziyaretçi trafiğinin %66,3‘ü genel kategorideki haber sitelerinden, sayfa görüntülemelerinin ise %74,2‘si aynı kategoriden geldi.
Dergi ve Süreli Yayınlardaki Eğilimler
Resmi reklam yayımlayan dergi sayısı %0,8 azalarak 470 oldu. Bu dergilerin yayın sıklığına bakıldığında, %46,8 ile aylık yayınlar ilk sırada yer alırken, haftalık dergiler %15,1, on beş günlükler %13,6, iki aylıklar %11,1, günlükler %6,8 ve üç aylıklar %6,6 oranında dağılım gösterdi. Resmi ilan yayımlayan gazetelerin %57,4‘ü günlük olarak yayımlanırken, %42,6‘sı haftada iki-altı gün arası çıktı. Toplam tirajın %98,9‘u günlük gazeteler tarafından sağlandı. Tüm süreli yayınların (gazete, dergi, internet sitesi) toplam sayısı ise %6,5 artarak 2 bin 173 oldu. Bu yayınların %90,9‘u siyasi/haber/güncel içerikliyken, sektörel/mesleki yayınlar %3,3, kültür/turizm/tanıtım %1,6, ekonomi/ticaret/finans %1,3 ve diğer içerik türleri %2,9 oranında kaydedildi.
İstihdam Verileri ve Cinsiyet Dağılımı
Resmi ilan yayımlayan gazetelerde çalışan sayısı %13,9 azalarak 4 bin 315’ten 3 bin 714’e geriledi. Çalışanların eğitim durumu incelendiğinde, %37,8‘i lise ve dengi okul, %34,9‘u lisans, %13,7‘si lise altı, %11,2‘si ön lisans ve %2,4‘ü yüksek lisans/doktora mezunu oldu. Kadro unvanlarına göre dağılımda muhabirler %43,8 ile başı çekerken, sayfa sekreterleri %26,7, sorumlu müdürler %20,3, yazarlar %7,1 ve haber müdürleri %2,1 oranında yer aldı. İnternet haber sitelerinde ise çalışan sayısı %8,4 artarak 3 bin 690 oldu. Burada lisans mezunları %57,7 ile en büyük grubu oluştururken, muhabirler %39,3, internet editörleri %37,0, sorumlu müdürler %10,9, yazarlar %9,3 ve haber müdürleri %3,5 olarak sıralandı. Cinsiyet dağılımı dikkat çekici: İnternet haber sitelerinde yazarların %45,6‘sı kadın, sorumlu müdürlerin ise yalnızca %32,8‘i kadın. Haber müdürlerinde kadın oranı %21,1 ile en düşük seviyede kalırken, internet editörlerinde kadınlar %46,8 ile neredeyse eşitlik sağlamış durumda.
Bu veriler, basın sektöründe dijital dönüşümün hız kazandığını, ancak geleneksel gazeteciliğin istihdam ve tiraj açısından zorlu bir süreçten geçtiğini ortaya koyuyor. Önümüzdeki dönemde resmi ilan politikalarının ve sektördeki yapısal değişimlerin bu eğilimleri nasıl etkileyeceği merak konusu.
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı