Tarım ve Orman Bakanlığı, arı zehri üretimine ilişkin kapsamlı bir yönetmelik yayımlayarak sektördeki belirsizliklere son verdi. Bugün Resmî Gazete’de yürürlüğe giren düzenleme, ham arı zehrinin teknik kurallara uygun, izlenebilir ve denetimli bir şekilde üretilmesini zorunlu kılıyor. Artık bu alanda faaliyet göstermek isteyenlerin belirli şartları yerine getirmesi gerekecek.
İzin ve Sertifika Zorunluluğu
Yeni yönetmelikle birlikte, arı zehri toplama işlemi yalnızca Bakanlıktan izin alan işletmeler tarafından ve sözleşmeli üretim modeli çerçevesinde yapılabilecek. Üreticilerin Arıcılık Kayıt Sistemi’ne (AKS) kayıtlı olması ve Bakanlık tarafından verilen Arı Zehri Toplama Sertifikasına sahip bulunması şart koşuldu. Bu sertifikayı almak için en az iki gün sürecek uygulamalı eğitime katılmak gerekiyor. Eğitimde iş sağlığı, güvenliği ve ilk yardım konuları da işlenecek.
Teknik ve Hijyen Kuralları Belirlendi
Arı zehri, arılara zarar vermeyecek elektrikli toplama aparatları ile elde edilecek. Aynı kovandan 7 günden kısa aralıklarla zehir toplanamayacak ve aparat kovanda en fazla 15-20 dakika kalabilecek. Toplanan zehir, hava ve nem geçirmeyen amber renkli şişelerde muhafaza edilecek ve eksi 18 derecede soğuk zincir şartlarında saklanacak. Üreticilerin maske, koruyucu gözlük, cerrahi eldiven, bone ve önlük gibi kişisel koruyucu ekipman kullanması zorunlu hale getirildi. Ayrıca arılıklarda alerjik reaksiyonlara karşı ilaç ve temiz su bulundurulması da şart koşuldu.
Katkı Maddesi Yasağı ve Yerli Irk Teşviki
Yönetmelik, arı zehrine herhangi bir katkı maddesi eklenmesini kesinlikle yasakladı. Sistemik etkili ve kalıntı bırakabilecek ilaçların kullanımına kısıtlama getirilirken, Türkiye’ye özgü arı ırkı ve ekotiplerinin kullanılması teşvik edildi. Bu düzenleme, yerli arı genetik kaynaklarının korunmasını amaçlıyor.
Gıda Sanayiinde Kullanım Yasağı
Dikkat çeken bir diğer madde ise ham arı zehrinin gıda sanayiinde kullanılamayacağı oldu. Böylece arı zehri, yalnızca kozmetik, ilaç ve benzeri alanlarda değerlendirilebilecek. Üretim, Bakanlık kayıtlarına alınmış ve mevzuata uygun işletmelerde gerçekleştirilecek.
Denetim ve Yaptırımlar
Tarım ve Orman Bakanlığı, gerekli gördüğü durumlarda üreticiler ve işletmeler üzerinde denetim yapabilecek. Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edenlere 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu kapsamında idari para cezası uygulanacak. Bu düzenleme, sektörde standartları yükseltirken tüketici güvenliğini de artırmayı hedefliyor.
Kaynak: PİHA