Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan verilere göre, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) Haziran 2026’da bir önceki yılın aynı ayına kıyasla %28,09 oranında yükseldi. Aylık bazda ise endeks %1,80 artış gösterdi. Bu rakamlar, üretici enflasyonundaki yavaşlamaya işaret ederken, özellikle enerji ve madencilik sektörlerindeki fiyat hareketleri dikkat çekiyor.
Yıllık ve Aylık Değişimler: Sektörel Kırılım
Yİ-ÜFE’nin yıllık değişiminde sanayinin dört ana sektörü arasında en yüksek artış madencilik ve taş ocakçılığında görüldü. Bu sektörde fiyatlar bir önceki yıla göre %53,50 yükseldi. İmalat sektöründe yıllık artış %29,65 olurken, su temininde %29,26 ve elektrik, gaz üretimi ve dağıtımında ise %4,12 artış kaydedildi.
Aylık bazda ise en sert yükseliş %8,30 ile yine madencilik ve taş ocakçılığında yaşandı. Bunu %7,10 ile elektrik, gaz sektörü izledi. İmalat sektöründeki aylık artış ise %1,01 ile sınırlı kaldı. Su temini sektöründe aylık değişim %1,97 olarak gerçekleşti.
Ana Sanayi Gruplarında Fiyat Hareketleri
Ana sanayi grupları bazında yıllık değişimlere bakıldığında, dayanıksız tüketim malları %31,42 ile en yüksek artışı gösterdi. Dayanıklı tüketim malları %28,97, ara malları %27,89, enerji %24,93 ve sermaye malları %23,01 oranında yıllık artış kaydetti.
Aylık değişimlerde ise enerji grubu %3,04 ile başı çekti. Ara mallarında %1,88, sermaye mallarında %1,66, dayanıksız tüketim mallarında %1,41 artış görülürken, dayanıklı tüketim mallarındaki aylık artış %0,24 ile en düşük seviyede kaldı.
Geçmiş Yıllarla Karşılaştırma
Haziran 2026 verileri, bir önceki yılın aynı ayına göre belirgin bir yavaşlamaya işaret ediyor. Haziran 2025’te yıllık Yİ-ÜFE %24,45 iken, bu yıl %28,09’a yükseldi. Ancak 2024 yılı Haziran ayındaki %50,09’luk oranla karşılaştırıldığında, üretici fiyatlarındaki artış hızının önemli ölçüde azaldığı görülüyor. On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı ise %27,26 olarak gerçekleşti.
Aylık bazda ise 2025 Haziran’da %2,46 olan artış, 2026’da %1,80’e geriledi. 2024 Haziran’ında bu oran %1,38 seviyesindeydi. Bu veriler, üretici enflasyonunda kademeli bir normalleşme eğilimini ortaya koyuyor.
Ekonomik Yansımalar ve Beklentiler
Yİ-ÜFE’deki bu gelişmeler, tüketici fiyatlarına yansıma potansiyeli açısından yakından takip ediliyor. Üretici maliyetlerindeki artışın, özellikle enerji ve hammadde fiyatlarındaki dalgalanmalar nedeniyle önümüzdeki aylarda da gündemde kalması bekleniyor. Merkez Bankası’nın para politikası duruşu üzerinde belirleyici olacak bu veriler, enflasyonla mücadelede atılacak adımların sinyalini veriyor.
Uzmanlar, madencilik sektöründeki yüksek artışın arz yönlü faktörlerden kaynaklandığını, imalat sektöründeki ılımlı seyrin ise talep koşullarındaki dengelenmeyi yansıttığını belirtiyor. Önümüzdeki dönemde küresel emtia fiyatları ve döviz kuru hareketlerinin Yİ-ÜFE üzerinde belirleyici olacağı tahmin ediliyor.
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı