Bu hafta sonu milyonlarca öğrenci üniversite sınavına girecek. Ancak sınav kaygısı sadece zihinsel değil, fiziksel etkiler de yaratıyor. Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Gastroenteroloji Uzmanı Dr. Nurettin Coşkun, stresin mide yanması, şişkinlik, hazımsızlık ve reflü gibi şikayetleri tetikleyebileceğini belirtiyor. Peki, sınav öncesi mide alarm veriyorsa ne yapmalı?
Stres Mide Asidini Artırıyor
Beyin ile sindirim sistemi arasındaki bağ, bilimsel olarak “beyin-bağırsak ekseni” ile açıklanıyor. Dr. Coşkun, bu sürekli iletişimin stres, kaygı ve duygusal yüklerin mide-bağırsak fonksiyonlarını doğrudan etkilediğini vurguluyor:
“Stres mide asidi salgısını artırabilir ve buna bağlı olarak mide yanması ile ekşime hissi daha belirgin hale gelebilir. Aynı zamanda mide boşalmasını yavaşlatarak şişkinlik, erken doyma ve dolgunluk hissine neden olabilir.”
Reflü ve Hazımsızlık Şikayetleri Artabilir
Stresin mide ve bağırsakların ağrıya duyarlılığını artırdığını belirten uzman, normalde rahatsızlık vermeyecek gaz veya gerilmenin bile ağrı olarak hissedilebileceğini söylüyor. Reflü yakınmalarının da stres dönemlerinde artabileceğine dikkat çeken Dr. Coşkun, “Stresin doğrudan reflüye neden olduğu net olarak gösterilmiş değil. Ancak mevcut reflü şikayetlerinin daha sık ve daha şiddetli hissedilmesine yol açabilir. Bunun yanında bulantı, iştahsızlık ve karın ağrısı gibi yakınmalar da görülebilir” diyor.
Tetkikler Normal Olsa da Şikayetler Devam Edebilir
Özellikle fonksiyonel dispepsi ve irritabl bağırsak sendromu (IBS) gibi hastalıklarda stresin belirtileri alevlendirebildiğini vurgulayan Dr. Coşkun, bazı durumlarda yapılan tetkiklerin normal çıkmasına rağmen hastaların şikayetlerinin devam edebildiğini anlatıyor:
“Yakınmaların yoğun iş temposu, sınav dönemi, ailevi sorunlar veya kaygı dönemlerinde artması, gün içinde değişkenlik göstermesi ve uyku bozukluğu ya da anksiyetenin eşlik etmesi stres kaynaklı sindirim sistemi sorunlarını düşündürebilir.”
Her Şikayeti Strese Bağlamayın
Mide ve bağırsak yakınmalarının her zaman stres kaynaklı olmayabileceğine dikkat çeken Dr. Coşkun, bazı belirtilerin mutlaka detaylı şekilde değerlendirilmesi gerektiğini söylüyor:
“Kilo kaybı, kansızlık, yutma güçlüğü, tekrarlayan kusma veya mide-bağırsak sistemi kanaması gibi alarm bulguları varsa şikayetleri yalnızca strese bağlamamak gerekir. Bu tür durumlarda altta yatan organik nedenlerin araştırılması büyük önem taşır.”
Mide ve Bağırsak Sağlığını Korumak İçin 5 Öneri
Dr. Nurettin Coşkun, sınav öncesi mide ve bağırsak sağlığını korumak için şu önerilerde bulunuyor:
- Düzenli uyuyun: Her gün benzer saatlerde uyuyup uyanmaya özen gösterin. Kaliteli uyku, stresin azaltılmasına ve sindirim sisteminin düzenli çalışmasına katkı sağlar.
- Dengeli ve düzenli beslenin: Öğün atlamayın, aşırı yağlı ve baharatlı gıdalardan kaçının. Sebze, meyve ve lif açısından zengin besinleri tercih edin.
- Fiziksel aktiviteyi ihmal etmeyin: Düzenli yürüyüş ve egzersiz, stres hormonlarının azalmasına yardımcı olurken sindirim sisteminin de daha sağlıklı çalışmasını destekler.
- Stres yönetimine önem verin: Nefes egzersizleri, meditasyon, hobiler ve sosyal aktiviteler günlük stresin azaltılmasına yardımcı olabilir.
- Şikayetleriniz devam ediyorsa uzmana başvurun: Mide yanması, şişkinlik, karın ağrısı veya reflü gibi yakınmalarınız sürüyorsa mutlaka bir gastroenteroloji uzmanına danışın.
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı